365 Ngày Cầu nguyện sinh thái | Ngày 44

NGÀY 44: EM CON ĐÂU RỒI?

Lời Chúa

“ĐỨC CHÚA phán với Cain: ‘Aben em ngươi đâu rồi?’ Cain đáp: ‘Con không biết. Con là người giữ em con hay sao?’” (St 4,9)

Suy niệm

Có những câu hỏi Thiên Chúa đặt ra không phải vì Người thiếu thông tin, nhưng vì Người muốn đánh thức lương tâm con người. Sau tội của Ađam, Thiên Chúa hỏi: “Ngươi ở đâu?” (St 3,9).

Sau tội của Cain, Người hỏi: “Aben em ngươi đâu rồi?” (St 4,9). Câu hỏi thứ nhất liên quan đến tương quan với Thiên Chúa; câu hỏi thứ hai liên quan đến tương quan với tha nhân. Hai câu hỏi ấy tóm lược toàn bộ đời sống luân lý của con người.

Cain trả lời: “Con là người giữ em con hay sao?” Đó không chỉ là một lời chối tội, nhưng là sự từ chối trách nhiệm. Từ giây phút ấy, con người bắt đầu nghĩ rằng mình chỉ phải lo cho cuộc đời của chính mình. Tha nhân trở thành một người xa lạ, không còn là người anh em được trao phó cho mình.

Nhưng toàn bộ Kinh Thánh sẽ trả lời ngược lại. Thiên Chúa tạo dựng con người không để sống cô lập, nhưng để sống trong tương quan. Không ai tự cứu mình, cũng không ai sống chỉ cho riêng mình. Sự hiện hữu của tôi luôn gắn liền với sự hiện hữu của người khác. Theo ngôn ngữ của triết học, con người chỉ thực sự trở thành “tôi” khi biết gặp gỡ một “bạn”. Vì thế, câu hỏi “Em con đâu rồi?” không chỉ dành cho Cain, nhưng cho mọi thế hệ.

Ngày nay, câu hỏi ấy vẫn vang lên với một nội dung mới. Người nghèo đâu rồi? Người di cư đâu rồi? Những trẻ em không được đến trường đâu rồi? Những người già cô đơn đâu rồi? Những người đang chịu đau khổ vì chiến tranh đâu rồi? Và cả những khu rừng bị chặt phá, những dòng sông bị ô nhiễm, những loài đang biến mất khỏi trái đất đâu rồi? Mỗi khi chúng ta nói: “Đó không phải việc của tôi”, chúng ta đang lặp lại câu trả lời của Cain.

Thánh Phanxicô Assisi coi mọi người là anh chị em, không phải vì họ giống mình, nhưng vì họ đều là con của cùng một Cha. Đối với ngài, gặp một người đau khổ không phải là gặp “vấn đề của người khác”, nhưng là gặp chính người anh em mà Thiên Chúa trao vào cuộc đời mình.

Đức Giáo hoàng Phanxicô, trong Fratelli Tutti, đã nhắc lại câu chuyện Cain và Aben để khẳng định rằng câu hỏi của Thiên Chúa vẫn còn nguyên giá trị đối với thế giới hôm nay. Một nền văn minh chỉ có thể bền vững khi mỗi người biết trở thành “người giữ anh em mình”, chứ không phải là người thờ ơ trước số phận của họ.

Mỗi buổi sáng, trước khi bắt đầu một ngày mới, có lẽ chúng ta nên để cho câu hỏi ấy vang lên trong lòng mình: “Em con đâu rồi?” Chính câu trả lời bằng cuộc sống sẽ quyết định chúng ta đang xây dựng một thế giới theo tinh thần Cain hay theo tinh thần Tin Mừng.

Nguyện cầu

Xin Chúa đánh thức lương tâm nhân loại, để không ai quay lưng trước những người đang cần được giúp đỡ.

Xin cho Hội Thánh luôn là ngôi nhà mở rộng vòng tay đón nhận người nghèo, người yếu thế và những ai bị gạt ra bên lề xã hội.

Xin cho con biết sống có trách nhiệm với gia đình, cộng đoàn, xã hội và với ngôi nhà chung mà Chúa đã trao phó.

Bước chân Phan Sinh

Hôm nay, bạn hãy chủ động hỏi thăm hoặc giúp đỡ một người mà bạn thường dễ bỏ quên: một người già, một người bệnh, một đồng nghiệp, một người hàng xóm hay một người đang cô đơn.

Nguyện kết

Lạy Cha, mỗi ngày Cha vẫn hỏi con: “Em con đâu rồi?” Xin đừng để con trốn tránh câu hỏi ấy bằng sự thờ ơ hay ích kỷ. Xin cho con biết mở mắt để nhìn thấy, mở tai để lắng nghe và mở đôi tay để phục vụ.

Xin cho con trở thành người biết gìn giữ anh chị em mình và biết chăm sóc mọi sự sống mà Cha đã yêu thương tạo dựng. Amen.

Ban JPIC