Sự tức tối
Suy niệm Mc 10,35-45
Trong hành trình theo Chúa, có những đoạn Tin Mừng lột tả trần trụi bản tính tự nhiên của con người chúng ta, và đoạn Tin Mừng Mác-cô 10,32-45 là một minh chứng điển hình.
Bối cảnh câu chuyện diễn ra ngay sau khi Chúa Giê-su tiên báo về cuộc thương khó lần thứ ba – Ngài đang dốc hết ruột gan nói về cái chết, sự sỉ nhục và thập giá. Thế nhưng, ngay lúc ấy, hai anh em Gia-cô-bê và Gio-an lại tiến đến xin hai chiếc ghế danh vọng: "Xin cho hai anh em chúng con một người ngồi bên hữu, một người ngồi bên tả Thầy".
Và rồi, câu trả lời của mười môn đệ còn lại đã mở ra một chủ đề rất thực tế trong cuộc sống Kitô hữu: Sự tức tối.
1. Bản chất của sự tức tối: Tấm gương phản chiếu cái tôi
Tin Mừng chép: "Nghe vậy, mười môn đệ kia đâm ra tức tối với ông Gia-cô-bê và ông Gio-an" (Mc 10,41).
Tại sao họ lại tức tối? Có phải họ tức giận vì hai anh em kia thiếu tế nhị với Thầy? Hay vì họ lo lắng cho sự hiệp nhất của nhóm? Tế bào tâm lý con người phản ánh một sự thật khác: Mười môn đệ tức tối không phải vì Gia-cô-bê và Gio-an sai, mà vì hai ông này đã nhanh chân hơn họ.
Sự tức tối ở đây là phản ứng của một cái tôi bị tổn thương khi thấy người khác tìm cách vượt mặt mình. Nó vạch trần một thực tế rằng, cả mười hai môn đệ lúc bấy giờ đều có chung một giấc mơ vương quyền trần thế, đều muốn làm lớn. Khi ta tức tối trước sự thành công, sự thăng tiến hay thậm chí là tham vọng của người khác, đó thường là dấu hiệu cho thấy bên trong chúng ta cũng đang nuôi nấng chính những ham muốn đó, nhưng chưa đạt được.
Suy ngẫm: Sự tức tối của các môn đệ là một chiếc gương soi. Nó chuyển hóa một cuộc tranh luận thần học về Thập giá thành một cuộc chiến giành giật chiếc ghế.
2. Cách ứng xử của Chúa Giê-su: Từ tức tối đến phục vụ
Chúa Giê-su không trách mắng, không loại trừ ai. Ngài hiểu thấu sự yếu đuối và lòng ghen tị đang âm ỉ cháy trong lòng họ. Ngài gọi các ông lại và đưa ra một định nghĩa hoàn toàn đảo ngược về sự vĩ đại:
Logic thế gian: Người làm lớn thì dùng uy quyền mà trị dân, kẻ quyền thế thì áp đặt giới hạn lên người khác.
Logic Nước Trời: "Ai muốn làm lớn giữa anh em thì phải làm người phục vụ anh em; ai muốn làm đầu anh em thì phải làm đầy tớ mọi người."
Chúa Giê-su dùng chính mạng sống của Ngài để làm bảo chứng: "Vì Con Người đến không phải để được người ta phục vụ, nhưng là để phục vụ và hiến dâng mạng sống làm giá chuộc muôn người" (Mc 10,45). Ngài chữa lành sự tức tối của các môn đệ bằng cách dời sự chú ý của các ông từ "chiếc ghế vinh quang" sang "chén đắng Thập giá", từ chỗ "muốn người khác phục vụ" sang "cúi xuống rửa chân" cho anh em.
3. Bài học cho đời sống hôm nay
Sự tức tối của các môn đệ ngày xưa vẫn đang tiếp diễn trong các gia đình, xứ đạo, cộng đoàn và môi trường làm việc ngày nay.
Chúng ta dễ bực bội khi thấy đồng nghiệp được khen ngợi, anh em trong họ hàng giàu có hơn, hay một người trong hội đoàn được trọng dụng hơn mình.
Sự tức tối tàn phá sự bình an nội tâm, làm rạn nứt các mối quan hệ và biến cộng đoàn yêu thương thành một chiến trường của những cái tôi ẩn mình dưới danh nghĩa "tìm sự công bằng".
Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta can đảm đối diện với cơn tức tối của chính mình:
1. Nhìn nhận sự thật: Khi lòng dâng lên niềm tức tối với ai đó, hãy dừng lại và hỏi: Tôi đang ghen tị với họ điều gì? Cái tôi của tôi đang bị tổn thương ở điểm nào?
2. Đổi hướng cái nhìn: Thay vì nhìn sang người bên cạnh để so đo vị trí, hãy nhìn lên Chúa Giê-su trên Thập giá để thấy Ngài đã buông bỏ mọi địa vị vì yêu thương.
3. Học cách phục vụ âm thầm: Cách tốt nhất để tiêu diệt con quái vật ghen tị và tức tối trong lòng là chủ động làm một việc tốt, một cử chỉ phục vụ âm thầm cho chính người làm ta tức tối.
Lạy Chúa Giê-su, các môn đệ năm xưa đã tức tối vì chưa hiểu con đường Thập giá của Ngài. Xin tha thứ cho những ích kỷ, ghen tị và những cơn bực dọc ích kỷ trong lòng chúng con hôm nay. Mỗi khi con cảm thấy tức tối trước sự thành công hay vị thế của tha nhân, xin cho con biết lặng lẽ cúi xuống, học bài học phục vụ của Ngài, để danh vọng thế gian không làm con xa rời tình thương của Chúa. Amen.