Bước theo Thầy Giêsu
BÀI GIẢNG KHAI MẠC NIÊN HỌC MỚI
CHỦ ĐỀ: BƯỚC THEO THẦY GIÊSU TRONG LINH ĐẠO HÈN MỌN VÀ TÌNH ANH EM
Kính thưa quý Cha, các em tìm hiểu và toàn thể anh chị em,
Hôm nay, trong bầu khí linh thiêng và ấm áp của gia đình Tìm hiểu, chúng ta họp nhau đây để cử hành Thánh lễ Khai mạc Niên học mới. Niên học mới mở ra không chỉ là một chuỗi ngày trau dồi tri thức, huấn luyện trí tuệ, nhưng trước hết và trên hết, đó là một hành trình hoán cải, lớn lên trong đức tin và đi sâu vào căn tính của người Anh Em Hèn Mọn theo chân Đấng Sáng lập – Cha Thánh Phanxicô Assisi.
Các bài đọc Lời Chúa của Chúa nhật 23 Thường niên Năm A hôm nay đem đến cho chúng ta những định hướng thần học và linh đạo rất sâu sắc để khởi đầu cho chặng đường học tập và tu trì sắp tới.
1. "Ngươi sẽ nghe lời từ miệng Ta phán ra"
– Luật và đời sống Anh Em Hèn Mọn là tuân giữ Thánh Phúc Âm
Trong Bài đọc I, Chúa nói với ngôn sứ Êdêkiên: “Hỡi con người, Ta đã đặt ngươi làm người canh gác cho nhà Ítraen. Ngươi sẽ nghe lời từ miệng Ta phán ra, và đưa lời Ta cảnh báo chúng” (Ed 33, 7).
Trở thành người tu sĩ Phan sinh, trước khi là một học viên, một nhà nghiên cứu hay một người thi hành sứ vụ, chúng ta trước hết phải là một "người nghe". Lắng nghe tiếng Chúa không phải là một bài tập trí tuệ đơn thuần, mà là một thái độ sống. Thánh Phanxicô Assisi đã khởi đầu cuộc hành trình hoán cải của mình cũng từ việc lắng nghe: Ngài nghe tiếng Chúa Giêsu từ cây Thánh giá San Damiano phán: “Phanxicô, hãy đi sửa lại nhà Ta”, và ngài đã lấy toàn bộ Phúc Âm làm kim chỉ nam cho đời mình.
Thánh Phanxicô đã viết ngay ở chương đầu tiên của Luật Dòng: “Luật và đời sống của các Anh Em Hèn Mọn là tuân giữ Thánh Phúc Âm của Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta.”
Đối với người Anh Em Hèn Mọn, việc học hành trong năm học mới này không phải là tìm kiếm các học hàm, học vị hay tích lũy tri thức thế gian để phô trương. Học hành, nghiên cứu trong linh đạo Phanxicô chính là một hành vi lắng nghe Lời Chúa phán từ miệng Ngài, qua Thánh Kinh, qua các giáo huấn của Giáo hội, qua thiên nhiên và qua cả những biến cố lịch sử.
Khi chúng ta lắng nghe Lời Chúa với một tâm hồn mở rộng – như lời Thánh vịnh 94 đáp lại hôm nay: “Ngày hôm nay, ước gì anh em nghe tiếng Chúa: Đừng cứng lòng” – Lời ấy sẽ biến đổi tâm trí chúng ta. Tri thức mà chúng ta tiếp thu trong năm học này phải phục vụ cho việc tuân giữ Thánh Phúc Âm, làm cho Phúc Âm trở thành sức sống thấm nhập vào từng hành vi, tư tưởng và lời nói hàng ngày của anh em tìm hiểu.
2. "Anh em đừng mắc nợ gì ai, ngoài món nợ tương thân tương ái"
– Đời sống chung và nhận thức sự hiện diện của Đức Kitô
Nối tiếp dòng suy niệm về việc sống Lời Chúa, Thánh Phaolô trong Bài đọc II (Rm 13, 8-10) nhắc nhở chúng ta: “Anh em đừng mắc nợ gì ai, ngoài món nợ tương thân tương ái; vì ai yêu thương người khác, thì đã hoàn thành Luật Chúa.”
Trong đời sống tu trì, đặc biệt là trong môi trường đào tạo và học tập, chúng ta sống chung với nhau dưới một mái nhà. Đối với một số em, có lẽ đây là lần đầu tiên các em có cơ hội sống chung với nhau: người Bắc có, người Trung có, người Nam có, và cả những anh em đồng bào dân tộc. Đời sống cộng đoàn chính là "ngôi trường" thực tế nhất để chúng ta tập yêu thương. Món nợ yêu thương là món nợ duy nhất mà chúng ta phải trả cả đời nhưng không bao giờ hết.
Bài Tin Mừng theo thánh Mát-thêu (Mt 18, 15-20) đưa ra những chỉ dẫn rất cụ thể về sự sửa lỗi huynh đệ và đời sống cộng đoàn. Chúa Giêsu đã hứa: “Ở đâu có hai ba người họp lại nhân danh Thầy, thì có Thầy ở đấy, giữa họ” (Mt 18, 20).
Ý thức rằng Chúa Giêsu đang sống giữa chúng ta là chìa khóa cho một đời sống cộng đoàn hạnh phúc. Khi nhìn người anh em ngồi bên cạnh mình trong lớp học, trong nhà nguyện hay nơi bàn ăn, chúng ta không chỉ thấy một con người với những ưu điểm hay khuyết điểm riêng, mà chúng ta thấy sự hiện diện của chính Đức Kitô.
Yêu người thân cận như chính mình: Tình yêu thương không dừng lại ở cảm xúc lãng mạn hay lý thuyết trên sách vở. Sống tình anh em là tập yêu người thân cận như chính mình – biết vui với người vui, biết sẻ chia với người đang gặp khó khăn trong học tập hay đời sống tâm linh.
Sửa lỗi huynh đệ để giúp nhau tốt hơn: Bài Tin Mừng dạy chúng ta về nghệ thuật sửa lỗi: khi thấy người anh em trót phạm tội hay có những điều chưa tốt, hãy đến gặp riêng để nâng đỡ, góp ý trong sự chân thành và khiêm tốn. Việc sửa lỗi huynh đệ không phải là soi bới, khiển trách hay hạ bệ nhau, mà là một hành vi của tình thương chân thật, giúp nhau cùng tiến bộ, cùng sống đúng với tư cách là môn đệ của Chúa.
3. Căn tính Dòng Phanxicô: Sự Hèn Mọn và lòng khiêm tốn lắng nghe
Khi suy niệm về Lời Chúa hôm nay, chúng ta không thể không nhìn lại căn tính cốt lõi của Dòng chúng ta: Anh Em Hèn Mọn.
Thế nào là "Hèn Mọn"? Hèn mọn không phải là tự ti, tự khinh hay giả vờ yếu đuối. Hèn mọn theo tinh thần của Thánh Phanxicô là thái độ biết hạ mình xuống trước Thiên Chúa và trước mọi người. Đó là sự sẵn sàng trở nên nhỏ bé để Chúa được lớn lên, và để người anh em được tôn trọng.
Một trong những biểu hiện rõ nét nhất của căn tính Hèn Mọn trong năm học mới này chính là lòng khiêm tốn lắng nghe lời sửa dạy:
Lắng nghe anh Đặc trách và các anh đồng hành: Đón nhận những lời hướng dẫn, nhắc nhở hay can gián từ vị phụ trách với lòng vâng phục khiêm tốn. Người hèn mọn nhìn nhận rằng mình luôn cần được huấn luyện và uốn nắn.
Lắng nghe anh em: Sẵn sàng mở lòng đón nhận những lời góp ý chân thành từ các anh em đồng bạn, đồng hành. Đừng để cái "tôi" tự phụ, tri thức hay sự kiêu ngạo làm chúng ta bịt tai trước những lời khuyên đúng đắn.
Khai mạc niên học mới không chỉ là mở ra những cuốn sách mới, những môn học mới, mà còn là mở ra một tâm hồn mới – một tâm hồn hèn mọn, biết hạ mình, biết khiêm tốn học hỏi từ Chúa và từ anh em.
Lời kết
Anh em thân mến, Bước vào niên học mới này, chúng ta được mời gọi sống trọn vẹn tinh thần của các bài đọc Lời Chúa ngày hôm nay:
Lắng nghe và thi hành Lời Chúa, coi Thánh Phúc Âm là Luật sống tối thượng của người Anh Em Hèn Mọn.
Thực hành món nợ tình thương, xây dựng đời sống cộng đoàn thành nơi Đức Kitô hiện diện, biết sửa lỗi cho nhau trong tinh thần huynh đệ chân thành.
Sống trọn căn tính Hèn Mọn, biết hạ mình lắng nghe sự hướng dẫn của anh Đặc trách và những lời góp ý của anh em để ngày càng trở nên những môn đệ đích thực của Đức Kitô.
Xin Thánh Phanxicô Assisi, người cha nhỏ bé nhưng đong đầy tình yêu dành cho Đức Kitô và mọi tạo vật, cầu bầu và đồng hành với chúng ta. Nguyện xin Chúa ban cho tất cả chúng ta một niên học mới đầy tràn ân sủng, bình an, niềm vui và sự hăng hái trong học tập cũng như trong đời sống dấn thân phục vụ.
Amen.
