Thư gửi những Anh Huấn luyện tại Nhà Tập
Tải xuống
THƯ GỬI NHỮNG ANH HUẤN LUYỆN TẠI NHÀ TẬP
Rôma, ngày 03 tháng 7 năm 2026
Kính gửi tất cả những Anh huấn luyện các tập sinh,
Anh em thân mến,
Xin Chúa ban bình an cho anh em!
Qua lá thư này, chúng tôi muốn ngỏ lời với anh em và với tất cả những Anh huấn luyện các tập sinh. Năm ngoái, chúng tôi đã gửi một loạt thư đến những Anh huấn luyện trong Dòng chúng ta: trước hết là các Tỉnh/Hạt Phục vụ, là những vị chịu trách nhiệm chính về công tác huấn luyện trong các Thực thể của mình; tiếp đến là các Thư ký Huấn luyện và Học vấn cấp Tỉnh Dòng, các Điều phối viên Thường huấn và các Đặc trách Mục vụ Ơn gọi.
Năm nay, sự quan tâm và những suy tư của chúng tôi được dành cách đặc biệt cho anh em, những người đang phục vụ trong lãnh vực Huấn luyện Khởi đầu. Tháng Ba vừa qua, chúng tôi đã gửi Thư cho những Anh huấn luyện trong giai đoạn Thỉnh viện; và trong những tuần sắp tới, chúng tôi cũng sẽ gửi một lá thư dành cho những Anh huấn luyện trong giai đoạn Hậu Tập viện. Những lá thư này, luôn được soạn thảo với sự đồng thuận của Anh Tổng Phục vụ và Ban Tổng Cố vấn, nhằm khích lệ anh em và làm nổi bật một số khía cạnh quan trọng của tiến trình huấn luyện.
Giờ đây, trong tinh thần huynh đệ, chúng tôi muốn ngỏ lời với anh em, những người được mời gọi thi hành một trong những sứ vụ vừa tế nhị vừa quý giá nhất trong đời sống của Dòng: đồng hành với những anh em đang bước những bước đầu tiên trên hành trình sống đời Phan Sinh.
Biểu tượng Kinh Thánh
Trước lễ Vượt Qua, Đức biết giờ của Người đã đến, giờ phải bỏ thế gian mà về với Chúa Cha. Người vẫn yêu thương những kẻ thuộc về mình còn ở thế gian, và Người yêu thương họ đến cùng. Ma quỷ đã gieo vào lòng Giu-đa, con ông Simôn Ítcariốt, ý định nộp Đức Giêsu. Đức Giêsu biết rằng : Chúa Cha đã giao phó mọi sự trong tay Người, Người bởi Thiên Chúa mà đến, và sắp trở về cùng Thiên Chúa, nên trong một bữa ăn, Người đứng dậy, rời bàn ăn, cởi áo ngoài ra, và lấy khăn mà thắt lưng. Rồi Đức Giêsu đổ nước vào chậu, bắt đầu rửa chân cho các môn đệ và lấy khăn thắt lưng mà lau.
Khi rửa chân cho các môn đệ xong, Đức Giêsu mặc áo vào, về chỗ và nói : “Anh em có hiểu việc Thầy mới làm cho anh em không ? Anh em gọi Thầy là ‘Thầy’, là ‘Chúa’, điều đó phải lắm, vì quả thật, Thầy là Thầy, là Chúa. Vậy, nếu Thầy là Chúa, là Thầy, mà còn rửa chân cho anh em, thì anh em cũng phải rửa chân cho nhau. Thầy đã nêu gương cho anh em, để anh em cũng làm như Thầy đã làm cho anh em. Thật, Thầy bảo thật anh em : tôi tớ không lớn hơn chủ nhà, kẻ được sai đi không lớn hơn người sai đi. Anh em đã biết những điều đó, nếu anh em thực hành, thì thật phúc cho anh em !
Thầy ban cho anh em một điều răn mới là anh em hãy yêu thương nhau ; anh em hãy yêu thương nhau như Thầy đã yêu thương anh em. Mọi người sẽ nhận biết anh em là môn đệ của Thầy ở điểm này : là anh em có lòng yêu thương nhau.”[1]
Những lời này của Chúa Giêsu, được nói trong bối cảnh Bữa Tiệc Ly, thực sự là một biểu tượng của đời sống Kitô hữu, và cách riêng là của đời sống huynh đệ trong đời sống thánh hiến. Chúa Giêsu không để lại cho các môn đệ một cơ cấu hay một hệ thống gồm những quy tắc phức tạp; Người trao phó cho họ một lối sống được đặt nền trên tình yêu thương lẫn nhau.
Tình yêu ấy không phải là một cảm xúc mơ hồ, nhưng là một lối sống cụ thể. Đó chính là tình yêu của Đức Kitô, Đấng đã hiến mình cho đến cùng, cúi xuống rửa chân cho anh em mình, đón nhận, tha thứ và phục vụ. Vì thế, tình yêu huynh đệ trở thành dấu chỉ hữu hình về sự hiện diện của Đức Kitô giữa thế gian. Đó chính là ý nghĩa đích thực của việc "bước theo dấu chân” Đức Giêsu Kitô, Chúa chúng ta.[2]
Đối với chúng ta, những Anh Em Hèn Mọn, giới răn này mang một chiều sâu đặc biệt. Tình huynh đệ không chỉ đơn thuần là một hình thức tổ chức đời sống của chúng ta, nhưng là nơi mà Tin Mừng trở nên hữu hình và đáng tin. Chính trong tình huynh đệ mà chúng ta học cách sống Tin Mừng không thêm lời chú giải (sine glossa), trong sự đơn sơ và chân thành.
Các tập sinh đến với Dòng vì được cuốn hút bởi một lý tưởng Tin Mừng được thể hiện nơi đời sống của anh em. Vì thế, phương thế huấn luyện đầu tiên và hữu hiệu nhất không phải là một chương trình hay một phương pháp, nhưng là chứng tá cụ thể của một huynh đệ đoàn thực sự sống Tin Mừng.
Do đó, Anh huấn luyện và huynh đệ đoàn huấn luyện không chỉ giáo dục bằng lời nói hay việc giảng dạy, nhưng trước hết bằng chính phẩm chất Tin Mừng của đời sống mình và của đời sống huynh đệ mà các tập sinh được đưa vào để cùng sống.
Suy niệm Phan Sinh
Tôma thành Celano, trong tác phẩm Hạnh thánh Phanxicô quyển thứ nhất, đã để lại cho chúng ta một chứng từ quý giá về cách Thánh Phanxicô huấn luyện những anh em tiên khởi, những môn đệ mới gia nhập huynh đệ đoàn.[3]
Anh nhấn mạnh rằng nhấn mạnh rằng Thánh Phanxicô huấn luyện anh em mình "không chỉ bằng lời nói, nhưng trên hết bằng việc làm và bằng chính chân lý."[4] Ngài ý thức rằng việc huấn luyện đích thực phát sinh từ chứng tá cụ thể. Các anh em học hỏi bằng cách quan sát cung cách Phanxicô cầu nguyện, lao động, gặp gỡ tha nhân và sống với anh em trong tình huynh đệ.
Ở trung tâm đời sống của các Anh Em Hèn Mọn tiên khởi là một tình yêu huynh đệ nồng nhiệt, bởi lẽ họ "đã dốc trọn tình cảm của lòng mình cho tình huynh đệ", và "đã đem hết sức mình, thậm chí hiến cả bản thân, để đáp ứng những nhu cầu của anh em."[5] Thánh Phanxicô mong muốn các anh em nhận ra nhau như những hồng ân Thiên Chúa ban. Tình yêu huynh đệ không phải là một lý tưởng trừu tượng, nhưng là một thực tại được sống hằng ngày, được biểu lộ qua sự tha thứ lẫn nhau, sự nâng đỡ lẫn nhau, cũng như việc cùng chia sẻ những khó khăn và niềm vui.
Như thế, đời sống huynh đệ trở thành môi trường huấn luyện tiên quyết. Các anh em học cách sống với nhau, đón nhận những khác biệt và nâng đỡ nhau trên hành trình thiêng liêng. Vì vậy, chúng ta có thể nói rằng Giám sư không phải là Anh huấn luyện duy nhất; chính huynh đệ đoàn cũng là tác nhân huấn luyện. Mỗi anh em, bằng chứng tá đời sống của mình, đều góp phần vào sự trưởng thành của các tập sinh. Đồng thời, chính các tập sinh cũng có thể trở thành động lực giúp huynh đệ đoàn tiếp tục lớn lên.
Thánh Phanxicô cũng huấn luyện anh em mình sống đức khó nghèo theo Tin Mừng. Điều này không chỉ có nghĩa là từ bỏ của cải vật chất, nhưng còn là sống với một tâm hồn tự do và hoàn toàn tín thác vào sự quan phòng của Thiên Chúa. Đức khó nghèo trở thành một lối sống, giúp các anh em luôn gần gũi người nghèo và chia sẻ thân phận của họ. Không vướng bận bất cứ điều gì, các anh em "luôn vui tươi, không bị nỗi sợ nào ràng buộc, cũng chẳng bị ưu phiền nào làm phân tâm, đón nhận tương lai mà không phải lo lắng."[6]
Bên cạnh đức khó nghèo, Thánh Phanxicô đặc biệt coi trọng lao động chân tay. Làm việc bằng chính đôi tay mình có nghĩa là chia sẻ đời sống của những người bình thường, sống cách xứng đáng và góp phần nâng đỡ đời sống của huynh đệ đoàn. Lao động chân tay cũng là một sự rèn luyện về đức khiêm nhường và tinh thần trách nhiệm, vì các anh em phục vụ mọi người "với lòng khiêm tốn và tận tụy."[7]
Một yếu tố cốt lõi của nền huấn luyện Phan Sinh là tinh thần hèn mọn. Thánh Phanxicô mong muốn các anh em mình thực sự là những Anh Em Hèn Mọn: nhỏ bé giữa những người bé nhỏ, không tìm kiếm đặc quyền hay quyền lực. Tinh thần hèn mọn là một thái độ nội tâm, dẫn đưa con người đến chỗ phục vụ tha nhân trong sự đơn sơ và niềm vui.[8]
Đời sống của các anh em được bén rễ sâu trong cầu nguyện, và họ "hầu như không bao giờ ngừng cầu nguyện và ngợi khen Chúa."[9] Thánh Phanxicô mong muốn các anh em "nâng tâm hồn mình lên cùng trời cao."[10] Chiêm niệm không tách rời khỏi đời sống hằng ngày, nhưng thấm nhập vào mọi hoạt động.
Chính từ đời sống huynh đệ và cầu nguyện mà sứ vụ được khai sinh; và sứ vụ ấy luôn được thi hành trong tình huynh đệ, bởi các anh em "vui mừng mỗi khi có thể quy tụ với nhau, và càng vui hơn khi được ở lại với nhau", nhờ đó họ có thể "thi hành mọi công việc được trao phó mà không tranh cãi và không gặp trở ngại nào."[11]
Sau cùng, các anh em "luôn tìm kiếm sự bình an và hiền hòa với mọi người trong mọi sự."[12] Đó chính là nét đặc trưng của sứ vụ Phan Sinh. Cách các anh em gặp gỡ tha nhân phải luôn được ghi dấu bằng lòng nhân hậu và thiện chí, để trở nên dấu chỉ hữu hình của bình an Tin Mừng.
Thời gian Tập: Đào sâu căn tính Phan Sinh
Dưới ánh sáng của những trang viết trên, chúng ta có thể hiểu rõ hơn ý nghĩa của thời gian Tập.
Thời gian Tập là một thời gian đặc ân, trong đó tập sinh được mời gọi đào sâu căn tính Phan Sinh của mình.[13] Đây không đơn thuần là việc tiếp thu kiến thức về lịch sử của Dòng hay về những quy định chi phối đời sống thánh hiến. Đúng hơn, đây là thời gian để người anh em học biết nhận ra chất Tin Mừng của lối sống Phan Sinh và để lối sống ấy trở thành một phần không thể tách rời của chính căn tính mình.
Điều này cũng bao hàm một tiến trình phân định dần dần về sứ vụ. Sứ vụ Phan Sinh không chỉ là tập hợp những hoạt động tông đồ; nhưng là sự diễn tả cụ thể của đoàn sủng chúng ta. Phúc Âm hoá, phục vụ người nghèo và cổ võ hòa bình cùng tình huynh đệ phổ quát là những cách thức khác nhau để sống cùng một ơn gọi Tin Mừng đã lãnh nhận từ Thánh Phanxicô, và để sống ơn gọi ấy trong tình huynh đệ.
Các tập sinh, đặc biệt trong thế giới hôm nay, cần có một căn tính sâu sắc và vững chắc. Chúng ta đang sống trong một thời đại được đánh dấu bởi sự dịch chuyển không ngừng, sự đa dạng văn hóa và, không ít lần, bởi những mong manh sâu xa của con người. Vì thế, điều thiết yếu là thời gian Tập phải giúp các anh em bén rễ sâu trong Tin Mừng và trong đoàn sủng Phan Sinh. Để đạt được điều đó, điều rất quan trọng là những Anh huấn luyện dành thời gian cho những cuộc gặp gỡ cá nhân được chuẩn bị chu đáo, đồng hành với từng tập sinh trong tiến trình trưởng thành ở mọi chiều kích của đời sống Phan Sinh cũng như trong hành trình phát triển ơn gọi riêng của mình.
Phúc Âm Hoá và sự gần gũi với người nghèo
Một chiều kích thiết yếu của căn tính chúng ta là sứ vụ Phúc Âm hoá. Ngay từ thuở ban đầu, các Anh Em Hèn Mọn đã được sai đi để Phúc Âm hoá bằng chính đời sống của mình hơn là bằng lời nói. Thời gian Tập cần giúp các anh em hiểu rằng ơn gọi của mình không chỉ mang chiều kích chiêm niệm hay huynh đệ, nhưng còn là một ơn gọi truyền giáo. Vì thế, chúng tôi muốn nhắc lại rằng:
"Các Phục vụ, theo quy định của Tổng Nội quy, có thể quyết định dành một hay nhiều giai đoạn hoạt động tông đồ ngoài cộng đoàn Nhà Tập để kiện toàn việc huấn luyện các tập sinh, miễn là thời gian Tập không vượt quá hai năm."[14]
Điều này có thể được thực hiện qua "một hoặc nhiều giai đoạn thực tập tông đồ ngoài Nhà Tập, nhưng không được làm phương hại đến việc huấn luyện đặc thù của thời gian Tập."[15]
Vì luật riêng của Dòng đã dự liệu khả năng này, đồng thời vì chúng tôi xác tín về giá trị của những kinh nghiệm ấy, chúng tôi khuyến khích anh em chuẩn bị một chương trình, tùy theo hoàn cảnh địa phương cho phép, để trình lên Tỉnh/Hạt phục vụ phê chuẩn theo Tổng Nội quy.[16]
Điều này muốn nói đến những trường hợp mà toàn thể huynh đệ đoàn Nhà Tập — gồm các tập sinh cùng với những Anh huấn luyện — chuyển đến một tu viện khác của Dòng do Tỉnh phục vụ chỉ định trong một khoảng thời gian, nhằm tham gia vào một hoạt động tông đồ hoặc để sống kinh nghiệm liên đới với những người bị gạt ra bên lề xã hội.[17]
Phúc Âm hóa trước hết là làm chứng cho Tin Mừng bằng chính đời sống của mình. Một huynh đệ đoàn sống đơn sơ, vui tươi và bình an tự nó đã là một lời loan báo Tin mừng. Tuy nhiên, việc Phúc Âm hoá cũng được thể hiện qua những cuộc gặp gỡ cụ thể với con người, đặc biệt là với người nghèo và những người ở bên lề xã hội.
Thánh Phanxicô đã khám phá trọng tâm của Tin Mừng trong cuộc gặp gỡ với những người phong cùi.[18] Cuộc gặp gỡ ấy đã trở thành một cuộc hoán cải đích thực trong đời ngài.
Ngày nay, chúng ta cũng được mời gọi nhận ra những "người phong cùi" của thời đại mình: những người khuyết tật, người đau yếu, những người khuyết tật trí tuệ, người nghèo, người bị loại trừ và những ai đang sống bên lề xã hội. Gặp gỡ họ không chỉ đơn thuần là một việc làm bác ái; đó còn là một nơi chốn thần học (locus theologicus) đích thực, nơi người Anh Em Hèn Mọn gặp gỡ chính Đức Kitô. Đây là một kinh nghiệm nền tảng trong tiến trình huấn luyện các tập sinh.
Vì thế, thời gian Tập cần tạo điều kiện để các anh em có những cơ hội cụ thể phục vụ và liên đới, nhờ đó họ có thể trực tiếp cảm nghiệm niềm vui của việc sống Tin Mừng giữa người nghèo và những người bị gạt ra bên lề xã hội.
Khởi đầu đời sống trong Dòng
Thời gian Tập đánh dấu sự khởi đầu đích thực của đời sống trong Dòng. Đây là một giai đoạn đặc biệt quan trọng, trong đó người anh em được mời gọi phân định và đào sâu sự dấn thân đối với ơn gọi của mình.
Đường Hướng Huấn Luyện Phan Sinh nhắc chúng ta rằng thời gian Tập là thời gian phân định và củng cố chọn lựa ơn gọi mà người tập sinh đã thực hiện. Người tập sinh được mời gọi kiểm chứng ơn gọi của mình bằng cách đối chiếu với đời sống cụ thể của Dòng và với những đòi hỏi của Tin Mừng.[19]
Nhà Tập
Nhà Tập phải là một huynh đệ đoàn sống động và, theo luật riêng của Dòng, phải được thiết lập như một Tu viện (Guardianate). Điều này giúp các tập sinh thực sự cảm nghiệm đời sống huynh đệ, thay vì chỉ thuộc về một nhóm huấn luyện.
Vì lý do đó, luật riêng của Dòng quy định rằng phải có ít nhất ba tập sinh thì mới có thể khai mở một năm tập. Quy định này không chỉ mang tính tổ chức; nó còn diễn tả niềm xác tín rằng việc huấn luyện trước hết diễn ra qua các tương quan huynh đệ. Các tập sinh học hỏi rất nhiều từ chính nhau khi cùng chia sẻ hành trình và nâng đỡ lẫn nhau. Nhờ đó, họ học biết sống, làm việc và Phúc Âm hoá như những người anh em.
Tại một số nơi trong Dòng, nơi số lượng tập sinh còn ít, các Nhà Tập liên Tỉnh Dòng hoặc quốc tế đã mang lại nhiều hoa trái. Những kinh nghiệm này cũng tạo cơ hội để sống chiều kích phổ quát của tình huynh đệ Phan Sinh. Dòng ngày càng tiến theo hướng này, giúp các tập sinh không chỉ làm quen với Thực thể của mình mà còn với các Thực thể khác trong Dòng.
Về điểm này, chúng tôi cho rằng cần khuyến khích việc tạo cơ hội để các tập sinh thuộc các Nhà Tập khác nhau, kể cả ở các quốc gia khác nhau, được gặp gỡ nhau. Khi việc di chuyển không thể thực hiện vì khoảng cách hoặc vì những hạn chế về nguồn lực, có thể sử dụng các phương tiện truyền thông kỹ thuật số.
Huynh đệ đoàn – môi trường của việc huấn luyện
Trong Nhà Tập, sự cộng tác giữa Giám sư, Phụ trách nhà và toàn thể huynh đệ đoàn là điều thiết yếu. Mặc dù Giám sư có trách nhiệm đặc biệt đối với tiến trình huấn luyện, nhưng anh không phải là người huấn luyện duy nhất. Mỗi anh em trong huynh đệ đoàn đều góp phần vào công cuộc huấn luyện bằng chính chứng tá đời sống của mình.
Tập sinh cần cảm nhận rằng toàn thể huynh đệ đoàn đều quan tâm đến hành trình của mình. Chúng tôi khuyến khích anh em tìm ra những phương thế cụ thể để toàn thể huynh đệ đoàn cùng tham gia vào tiến trình huấn luyện. Đôi khi điều này không đơn giản cũng không dễ dàng; nó đòi hỏi rất nhiều sáng kiến và lòng kiên nhẫn. Tuy nhiên, đó là điều không thể thiếu để có được một nền huấn luyện đích thực.
Hội nhập vào đời sống của Dòng
Trong suốt thời gian Tập, người anh em từng bước hội nhập vào đời sống của huynh đệ đoàn Tỉnh Dòng cũng như của toàn Dòng. Sự hội nhập này diễn ra cả trên bình diện lý thuyết lẫn thực hành.
Ở bình diện lý thuyết, các tập sinh học hỏi những chủ đề chính được trình bày trong Đường Hướng Học Vấn, nhờ đó đạt được sự hiểu biết sâu sắc hơn về các chiều kích khác nhau của đời sống và sứ vụ của chúng ta.[20]
Ở bình diện thực hành, điều quan trọng là các tập sinh được tạo cơ hội có những kinh nghiệm cụ thể, kể cả những kinh nghiệm ngoài Nhà Tập như đã đề cập ở trên. Khi hoạch định những kinh nghiệm này, nên có sự tham gia của những anh em phụ trách Phúc Âm Hoá và Truyền giáo, cũng như của Ban JPIC.
Cầu nguyện và chiêm niệm
Một yếu tố nền tảng của thời gian Tập là đào sâu kinh nghiệm cầu nguyện và chiêm niệm. Người tập sinh được mời gọi học biết ở lại trong sự hiện diện của Chúa và vun đắp một tương quan cá vị với Đức Kitô.[21]
Cần đặc biệt coi trọng việc đọc và cầu nguyện với Kinh Thánh theo truyền thống Phan Sinh. Nhờ chuyên chăm lắng nghe Lời Thiên Chúa và noi gương Thánh Phanxicô, người anh em học biết phân định thánh ý Chúa trong chính cuộc đời mình.
Điều quan trọng nữa là giúp các tập sinh làm quen và yêu mến các Thánh vịnh, để họ có thể đi sâu hơn vào đời sống cầu nguyện của Phụng vụ Các Giờ Kinh.
Đương nhiên, cũng không được lơ là những chiều kích khác của đời sống thiêng liêng Phan Sinh.[22]
Lao động chân tay
Song hành với đời sống cầu nguyện, lao động chân tay vẫn giữ một vị trí quan trọng trong nền huấn luyện Phan Sinh. Lao động giúp các anh em sống đơn sơ, cùng chia sẻ trách nhiệm đối với đời sống của huynh đệ đoàn và luôn gần gũi với những người bình thường.
Khi những Anh huấn luyện, các anh em đã khấn trọng khác trong huynh đệ đoàn và các tập sinh cùng nhau lao động chân tay, chính công việc ấy đào luyện họ biết sống tinh thần trách nhiệm, đức khiêm nhường và tinh thần chia sẻ huynh đệ.
Kết luận
Anh em thân mến,
Sứ vụ mà anh em đang đảm nhận có một giá trị vô cùng to lớn đối với đời sống của Dòng. Qua tác vụ đồng hành của anh em, các tập sinh học biết nhận ra và yêu mến lối sống Tin Mừng mà Thánh Phanxicô đã truyền lại cho chúng ta. Chúng tôi khích lệ anh em hãy thi hành tác vụ này với lòng kiên nhẫn, sự khôn ngoan và một tinh thần huynh đệ đích thực, luôn ghi nhớ rằng phương thế huấn luyện đầu tiên và hữu hiệu nhất chính là chứng tá của đời sống mình.
Xin Thánh Phanxicô và Thánh Clara chuyển cầu cho chúng ta, để những anh em hôm nay bắt đầu hành trình trong Dòng được lớn lên như những môn đệ đích thực của Chúa và trở thành những Anh Em Hèn Mọn đích thực, biết sống Tin Mừng trong tình huynh đệ và trong sứ vụ.
Trong tình huynh đệ,
Br. Darko Tepert, OFM
Tổng Thư ký Huấn luyện và Học vấn
[1] Ga 13,1-5.12-17.34-35
[2] 1 Pr 2,21; x. Lksc 22,2; 1 Cel 84.
[3] X. 1 Cel 39-41.
[4] 1 Cel 41.
[5] 1 Cel 39.
[6] 1 Cel 39.
[7] 1 Cel 39.
[8] x. 1 Cel 40.
[9] 1 Cel 40.
[10] 2 Cel 94.
[11] 1 Cel 39.
[12] 1 Cel 41.
[13] x. ĐHHLPS 190.
[14] HC 154,2.
[15] NQD 100,1.
[16] x. NQD 100,2.
[17] x. GL 647,3.
[18] x. DC 2,1-3
[19] X. ĐHHLPS 190.
[20] x. ĐHHV 147.
[21] x. ĐHHLPS 197.
[22] x. NQD 7-19.